Samenhuizen

(Gemeente: Brussel   Werkvormen: Zelfstandig wonen, Serviceflats-aanleunwoning, Alternatieve woonvormen)
Introductie

Samenleven met je buren 

In het oude broederhuis naast de Sint-Jorisschool komen tien appartementen voor ouderen, voor personen met een mentale handicap en mensen met een lager inkomen. De collectieve ruimte in het gebouw biedt kansen op ontmoeting. De ondersteuning van mantelzorg en aanvullende thuiszorg bevordert het sociaal contact. Wanneer het klikt tussen de bewoners, kan iets moois ontstaan.

 

 

Uitgebreide voorstelling

Contacten tussen bewoners en buurt

Het oude broederhuis gelegen naast de basisschool in de Cellebroersstraat is een uitgelezen plaats voor de ontwikkeling van een samenwoonproject geïntegreerd in de wijk. 
De bedoeling is om de buurt naar binnen te halen en zo de sociale contacten tussen de bewoners onderling en de buren te vergroten. Dit was een belangrijk element bij de ontwikkeling van de plannen.  De groepsaccommodatie kan een ontmoetingsplaats worden voor bewoners en buren door een aantal vaste activiteiten te plannen. De stille ruimte zal een welgekomen plaats zijn in het hectische bestaan van de stadsbewoner. Het is een niet te onderschatten meerwaarde voor het hele concept.

24-uur permanentie

Vzw De Lork zal instaan voor de begeleiding van de personen met een handicap. Vanaf zeven bewoners kan De Lork een 24-uur permanentie garanderen. Dit biedt de ouderen een veilig gevoel en assistentie in geval van nood. De Lork ondersteunt in de woningen minstens drie personen met het syndroom van Korsakov. 

Samenhuizen en toegankelijkheid

De selectiecriteria voor de bewoners werden vastgelegd. Het samenhuizen-concept wordt beschreven. De ouderen krijgen een actieve rol om het samenhuizen te bevorderen. De bewoners worden hierin ondersteund door vzw De Overmolen. In de bouwplannen is rekening gehouden met de toegankelijkheid. Alle gemeenschappelijke ruimtes en de meeste appartementen zullen toegankelijk en doorgankelijk zijn met rolstoel en rollator. De gemeenschappelijke ruimtes zijn een wasplaats, een leefruimte met keuken, een stille ruimte en de tuin. In september 2013 zijn de werken gestart. 

Kans op ontmoeting

Het oude broederhuis is goed gelegen. Oudere mensen kijken graag door het raam. Zij hebben er zicht op de school, ze kunnen de schoolkinderen zien spelen en turnen, er is altijd beweging. Het plan is dat er vijf appartementen komen voor zes à zeven ouderen en drie voor zeven personen met een handicap. Er komen ook twee appartementen die enkel met een trap te bereiken zijn, voor jongere mensen die ook een deel van de mantelzorg op zich kunnen nemen. Alle bewoners krijgen een eigen leefruimte met kitchenette, badkamer, toilet en tv. Maar er komt ook een collectieve ruimte met een keuken, een zithoek met tv en een wasplaats met wasmachines. Zo kunnen de bewoners ook dingen samen doen, uiteraard zonder verplichting. Maar als mensen elkaar leren kennen, ontstaat ook verbondenheid.  Het zal soms handiger zijn om beneden in de collectieve ruimte samen te eten, dan naar het lokaal dienstencentrum gaan op meer dan een kilometer afstand.

Dagelijkse zorg

Oudere mensen krijgen de neiging zich terug te trekken. Maar precies dat wil dit project vermijden. Ouderen doen niet altijd de moeite om nog voor zichzelf te koken. Door slechte eetgewoonten kunnen ze soms zelfs ondervoed geraken of ze komen niet meer buiten en vereenzamen. Precies daarop wil dit project inspelen, en wel op heel verschillende manieren.

  • De mantelzorgers in de twee appartementen kunnen gemakkelijk contact zoeken met de andere bewoners. Ze kunnen eens naar de winkel gaan, de bewoners uitnodigen om samen te eten, ze kunnen opgebeld worden als er een probleem is, enzovoort.
  • Wanneer zeven personen met een handicap bij elkaar wonen, voorziet de overheid middelen voor een permanentie van 24 uur op 24. Vzw De Lork wil die werking opstarten. Ook de ouderen zouden bij een probleem een beroep kunnen doen op die permanentie.
  • Vzw De Overmolen plant een tewerkstellingsproject in de zorgsector met vier mensen in artikel 60 van het OCMW. De deelnemers zouden bijvoorbeeld een paar keer per week voor de groep kunnen koken, met hen mee naar de winkel gaan, eens een lampje vervangen, enzovoort. Waar een gewone thuiszorgdienst bij iemand thuis gaat koken - een 1 op 1 relatie - kan iemand in opleiding ook voor een groep van 3, 5 of 7 mensen koken.

Een kleinschalig experiment

De Vlaamse programmatie van aanleunwoningen is nog lang niet ingevuld. Daar wil het Kenniscentrum de komende jaren extra werk van maken. Daarbij gaat de voorkeur eerder naar kleinere en vernieuwende projecten.

  • Dit project richt zich tot ouderen en tot personen met een handicap. Die keuze is niet toevallig. Er ontstaan vaak goede contacten met elkaar. Zij zijn met elkaar begaan en doen dingen voor elkaar: de ene doet boodschappen, de andere mag eens komen eten, er ontstaat meer sociaal leven. Overigens bestaat er in Brussel geen aanbod voor mensen met Korsakov. De bedoeling is hen hier een plaats te geven, begeleid door vzw De Lork.
  • Het tewerkstellingsproject met OCMW-cliënten heeft veel voordelen, niet alleen voor de bewoners. De mensen in opleiding kunnen nadien een job zoeken in de zorgsector. Het OCMW kan zelf misschien deelnemers rekruteren voor de eigen zorginstellingen. Het project dat met vier mensen start, kan later uitgebreid worden. En het kan ook inspirerend werken voor projecten in andere woonzorgzones.

Belangrijkste resultaten    

  • Er is een goede samenwerking tussen de verschillende partners.
  • Er kan verder worden gebouwd op de ervaring uit de Begijnenstraat, waar Vzw De Lork personen met een mentale handicap begeleidt in een samenwoonproject met ouderen.
  • Het samenhuizenconcept is uitgewerkt en de zoektocht naar kandidaten is gestart.

 

 
Gerelateerd nieuws

Programma

19u: ontvangst

19u15 start presentaties

  • Samenhuizen vzw: korte inleiding
  • Geert De Pauw & Isabelle Verbist: Commons Josaphat: voorstel voor ontwikkeling van een nieuwe wijk volgens de commons-principe - Schaarbeek
  • Luc Lampaert (Kenniscentrum Woonzorg Brussel): Film en introductie gemeenschappelijke woonproject Sint-Jorissite - Brussel-stad
  • Mattieu Liétard: projectvoorstelling l'Echappée - Laken
  • Emmanuel Massart: projectvoorstelling Casa Nova - Schaarbeek
  • Anne-Laure Wibrin (Urbani): projectvoorstelling Ilôt Picard - co-women met huurdersformule - Sint-Jans-Molenbeek

Eindtijd: 21u30

Inschrijving

Op voorhand inschrijven. Hier kun je registreren. De toegangsprijs is een vrije bijdragen. 

>> Facebook 

 

Locatie

Kenniscentrum Woonzorg Brussel

Lakensestraat 76 (deurbel: polyvalente zaal)

1000 Brussel

Datum

dinsdag, 13 december, 2016 -19:00

 

 

                                           

Samenhuizen met volwassen kinderen: voor veel gezinnen is dit – al dan niet tijdelijk – een realiteit. Sommige kinderen blijven in Hotel Mama wonen, anderen komen als boemerangkinderen tijdelijk inwonen na een scheiding. Mensen van middelbare leeftijd kiezen er soms voor om te gaan samenwonen met hun bejaarde ouders of hun volwassen kinderen die een beperking hebben, om voor hen te zorgen.

Onderzoekers van het kenniscentrum Hoger Instituut voor Gezinswetenschappen (Odisee) maakten samen met partners een analyse van verschillende vormen van ‘samenhuizen’ van ouders met volwassen kinderen. De auteurs gaan in op de uitdagingen en doen concrete aanbevelingen om dit te ondersteunen en te optimaliseren. Sommige vormen van samenhuizen met volwassen kinderen en ouders zijn vandaag al wijdverspreid. Andere kunnen in de toekomst misschien een antwoord bieden op vragen die een vergrijzende en zorgzame samenleving ons stelt. Dit boek is een inspiratiebron voor iedereen die professioneel, beleidsmatig of persoonlijk te maken heeft met samenhuizen van volwassen kinderen en hun ouders.

Luc Lampaert, medewerker alternatieve woonvormen bij het Kenniscentrum Woonzorg Brussel en betrokken bij diverse vormen van samenwonen voor ouderen en personen met een beperking in het Brussels Gewest, schreef mee aan hoofdstuk 10, Ontwikkelingen in Brussel en Vlaanderen, van deze publicatie. 

Redactie door

  • Dirk Luyten
  • Kathleen Emmery
  • Eline Mechels

Studiedag

Op 13 mei 2016 werd deze publicatie voorgesteld op de studiedag  'Zoals het klokje thuis tikt', op de campus Hoger Instituut voor Gezinswetenschappen.

Tegelijk met deze publicatie werd het boek ''Generaties onder één dak" voorgesteld, waarin gezinnen die overwegen meergenerationeel samen te wonen antwoord vinden op al hun vragen.

Herwig Teugels, directeur van het Kenniscentrum Woonzorg Brussel, deed mee aan het pannelgesprek op deze studiedag. 

"Het boek geeft een ruime benadering van het thema. Het staat namelijk niet enkel stil bij volwassen kinderen die bij hun ouders inwonen. Ook ouders die bij hun volwassen kinderen inwonen worden besproken. Het boek heeft oog voor een diversiteit aan samenwoonvormen. Tevens komen gerelateerde aspecten als architectuur aan bod en worden knelpunten in het beleid en in de zorg aangekaart." -Herwig Teugels

 

Bestellen

Het boek 'Zoals het klokje thuis tikt' kunt u bestellen bij uitgeverij Garant.

 

Zie ook: Zoals het klokje thuis tikt (HIG)

         Samenhuizen van volwassen kinderen met hun ouders

Elisa Wouters, VZW De Lork

In ’t hartje van Brussel, op de Sint Jorissite, is sinds kort een nieuw ‘Samenhuizen’-project van start gegaan! Het is een samenwerkingsverband tussen de VZW’s De Lork, De Lariks, De Overmolen, Baïta, het Kenniscentrum Woonzorg en de Goede Bijstandsparochie. Het project werd ook erkend door minister Vandeurzen als één van de 6 Vlaamse proeftuinen woonzorg binnen geestelijke gezondheidszorg. Bewoners met een verstandelijke beperking wonen er samen met mensen met het syndroom van Korsakov en een aantal mensen van de parochie. Het zijn vijftien mensen van verschillende leeftijden, met een verschillende achtergrond, verschillende talenten en interesses en een verschillende kijk op het leven. Maar allemaal staan ze open voor het samenhuizen met anderen. Ze wonen verdeeld over 2- of 3-kamerappartementen en enkele studio’s. Op het gelijkvloers is er een gemeenschappelijke wasruimte en een rokers-koertje.

Beneden bevindt zich een grote ontmoetingsruimte waar momenteel nog aan gewerkt wordt. Deze zal multifunctioneel gebruikt kunnen worden. Zo zullen de vrijwilligers van de parochie er elke woensdag koken voor wie wil, De Lork zal er wekelijks een avondactiviteit organiseren en natuurlijk is er ruimte er voor elk feestje of gezelschapsmoment! Regelmatig worden de koppen bijeengestoken met de andere mensen en organisaties op de site: de school, Pagasa, Indivo, de Overmolen,…

Zo zijn er plannen om op de binnenplaats een tuin aan te leggen. En niet zomaar een! Ze zal samengesteld worden uit gras, bomen, planten, moestuin, kippen, banken,… Kortom de ideale plaats om elkaar ook bij mooi en warm weer te ontmoeten. Handen uit de mouwen zullen we samen moeten steken! Er zijn nu al kandidaten om de moestuin te onderhouden, de kippen eten te geven,… Half april geven we met z’n allen het startschot in de vorm van een ‘tuin-opbouw-weekend’ waar iedereen die wil aan mee kan helpen. We zijn volop bezig met het uitbouwen van het ‘samen’ huizen. Stilaan leren we elkaars interesses kennen en zo kunnen we bij elkaar op de koffie, eens samen koken, … Martine strijkt heel graag, dus Petra weet haar maar al te goed te vinden! Thomas en Jeroen gaan graag naar de film of theater en worden graag vergezeld door Petra, Dirk en alle anderen die hier nog zin in hebben. Op de dag waarop Pia als nieuwe bewoonster haar studio betrok, kon ze direct gebruik maken van de stofzuiger die haar buurvrouw Petra bovenhaalde.

Spijtig genoeg was de ontmoetingsruimte nog niet gebruiksklaar toen de bewoners verhuisden. Geen probleem, daar vonden vrijwilliger Maurice en Johnny wel iets op! Van een leegstaande ruimte in een andere blok op de site werd op korte tijd een gezellig plekje gemaakt. Vanaf dan werd het ontmoetingsmoment op woensdag om 15u geïnstalleerd. Alle bewoners weten dit intussen en Maurice is altijd van de partij om samen met Martine de mensen te ontvangen met een stukje taart en koffie en nadien wat op te ruimen. Geregeld brengen andere mensen ook iets lekkers mee.

                                  

Thomas:

“Het etentje was leuk. vooral dankzij Jeroen die heerlijke pizza heeft gemaakt. Het valt hier super mee! Voor mij is dit avontuur erg nieuw en onbekend terrein. Hoewel niet expliciet hield ik ergens wel rekening met de kans dat het niets zou worden. Die kans lijkt me nu quasi-onbestaande te zijn.”

Petra:

“Ik woon heel graag in Brussel. Het samenwonen met anderen is tof. Ik leer veel andere mensen kennen: Dirk, Martin, Martine, Maurice,… De begeleiding is tof en soms niet tof. Feestjes vind ik altijd tof. Elke woensdag is er een taart-moment voor iedereen! Pia is mijn nieuwe buurvrouw. Ze is een flinke vrouw!”  

Martine:

“Voor mij is dit echt een grote verandering vergeleken met vroeger. ‘k Heb mijn thuis terug. Ik heb een fijn appartement waar ik me goed voel. Ik kan veel zelf beslissen vb. wat ik wanneer doe. Ik doe ook vrijwilligerswerk in De Schelp. Ik help er koken. Ook ga ik helpen in Den Teirling in Elsene.”

38 Maurice: “ Als vrijwilliger organiseer ik wekelijks een ontmoetingsmoment op de site. Het samenbrengen van mensen is zo belangrijk! Leuk om met verschillende mensen in contact te komen. Mensen kunnen dingen kwijt bij elkaar met een tas koffie en een stukje taart. Ze hebben elk hun eigen kijk op het leven en dat is fantastisch.”

Dirk:

“’t Is hier plezant. We doen veel samen. Ik woon op een groot appartement.”

Martin:

“Om nieuwjaar te vieren hebben we op het appartement van Thomas en Jeroen samen pizza’s gemaakt. We hebben gezellig samen gegeten.”

Egide:

“Si on se rencontre comme ici, ça fait plaisir pour tous. On se connait sur le site et c’est très important pour que nous nous sentons à l’aise en qu’on a le sentiment de sécurité. Tout le monde est très gentil. C’est 100% oké pour moi!” 

Bron: (R)evolutie binnen de sector personen met een beperking -Dossier212 

 

                                      

Onder één dak wonen met je volwassen kinderen, voor steeds meer gezinnen is dit – al dan niet tijdelijk - de beste oplossing. Daar komt wel een en ander bij kijken… Hoe pak je dat best aan? Is het beleid wel klaar voor deze woonvormen?

Wij onderzochten de uitdagingen, én de valkuilen. Op vrijdag 13 mei, in aanloop naar de Internationale Dag van het Gezin, stellen we de resultaten voor van ons onderzoek. Die lees je na in ons boek 'Zoals het klokje thuis tikt'.

Daarnaast maak je kennis met het boek 'Generaties onder één dak'. Daarin vinden gezinnen die zelf de stap willen zetten naar intergenerationeel samenwonen, een antwoord op al hun vragen.

Praktisch

Schrijf je hier in!

Deze studiedag vindt plaats op de Campus HIG, Huart Hamoirlaan 136 te Schaarbeek.

Prijs:

  • 30 euro voor deelname zonder boek
  • + 10 euro met het boek “Zoals het klokje thuis tikt”
  • + 20 euro met het boek “Generaties onder één dak”
  • + 30 euro voor beide boeken

Voor studenten van Odisee gelden deze tarieven:

  • 15 euro zonder boek
  • + 10 euro met het boek “Zoals het klokje thuis tikt”
  • + 20 euro met het boek “Generaties onder één dak”
  • + 30 euro voor beide boeken

Meer info

Op 23 februari 2016 hebben prinses Claire, prins Laurent en minister Frémault een bezoek gebracht aan het project Samenhuizen op de Sint-Jorissite in het centrum van Brussel.

Het project werd door Fedais/FedSvk (Federatie van de Sociale Verhuurkantoren van het Brusselse Gewest) geselecteerd als voorbeeld. Op de site wonen ondertussen 17 personen, waarvan een groot deel met begeleiding van De Lork (begeleid wonen) en De Lariks (beschut wonen).

Het project is een initiatief van VPW Goede Bijstand in samenwerking met het Kenniscentrum Woonzorg Brussel, De Overmolen, de twee begeleidingsdiensten en het SVK Baïta.

Bekijk de reportage.

De sociale verhuurkantoren in Brussel verhuren sinds kort al meer dan 4.000 woningen. Prins Laurent en Prinses Claire bezochten in de Cellebroersstraat de Samenhuis-site, een pand van de parochie dat verbouwd werd tot woningen voor kwetsbare mensen. Er is plaats voor vijf mensen met een beperking, vijf personen met het syndroom van Korsakov en vijf à zeven ouderen. De bewoners krijgen zorg en begeleiding van ondersteuningsdiensten De Lork, De Lariks en De Overmolen, terwijl sociaal verhuurkantoor Baïta als verhuurder optreedt. Op dezelfde site komen ook nog elf studio’s voor jongeren uit de jeugdzorg en studenten. Bekijk de reportage.

bron: 13/08/2015 Nieuwsbrief van De Overmolen vzw

Vanaf september zullen nieuwe bewoners hun intrede nemen in de Sint-Jorissite, in het kader van de realisatie van het project ‘Samenhuizen’, dit na een lange renovatie van het oude broederhuis.

volledige artikel

door © FM Brussel/ Brussel-Stad|18:50 - 04/03/2015

De Goede Bijstandskerk van Brussel start met een nieuw cohousingproject in de Cellebroerstraat in Brussel. Daar zullen zo'n 20 mensen met een beperking kunnen verblijven.

het volledige artikel